Air Freight Là Gì: Những Điều Cần Biết Về Vận Chuyển Hàng Không

1. Giới thiệu về vận chuyển hàng không (Air freight)

Air freight - vận chuyển hàng không, đây là một trong ba phương thức vận chuyển phổ biến của ngành Logistics và đang phát triển mạnh mẽ những năm gần đây.

Vận chuyển đường hàng không là hình thức vận chuyển sử dụng phương tiện máy bay vận chuyển hàng hóa, có thể sử dụng máy bay chuyên chở hàng hóa (Freighter) hoặc sử dụng phần bụng của máy bay hành khách để chở hàng (Passenger).

Air freight - vận chuyển hàng không là một sự lựa chọn hiệu quả của nhiều doanh nghiệp khi có nhu cầu vận chuyển những loại hàng hóa đặc biệt, có giá trị cao và cần vận chuyển trong thời gian gấp,  mức độ an ninh cao khi đã được kiểm soát tại sân bay và quản lý tất cả hàng hóa đi vào và rời khỏi một số khu vực nhất định.

1. Ưu và nhược điểm của vận chuyển hàng không

• Ưu điểm

Vận chuyển hàng không (Air freight) là phương thức vận chuyển nhanh nhất trong các loại phương thức vận chuyển hiện nay. Với tuyến đường gần như là đường thẳng, tốc độ vận chuyển được so sánh nhanh gấp 30 lần so với đường biển, 10 lần so với đường bộ và 8 lần so với đường tàu hỏa. Đây còn là phương thức vận chuyển có độ bảo mật cao. Vì vậy, Air freight luôn là lựa chọn hàng đầu của các doanh nghiệp khi vận chuyển các loại hàng hóa có giá trị cao, thời gian sử dụng ngắn, thư tư, tài liệu, hàng thời vụ, hàng chuyển khẩn cấp, …

Ngoài ra, vận tải hàng không được đánh giá là phương thức vận chuyển an toàn nhất kể cả về an ninh hay tai nạn. Do đó,  Air freight rất được ưu tiên khi vận chuyển những loại hàng hóa quý hiếm như: Kim cương, đá quý, đồ trang sức, vàng, bạch kim, hàng cứu trợ khẩn cấp, hàng giá trị cao, …

• Nhược điểm

• Air freight có giá cước cao hơn các phương thức vận chuyển khác vì vậy mà đây được xem là phương thức vận chuyển cao cấp. Theo tính toán, vận tải hàng không có mức phí cao hơn vận tải đường bộ bằng phương tiện ô tô và vận tải đường sắt từ 2 – 4 lần và cao hơn 8 lần so với vận tải bằng đường biển.

• Phương tiện vận chuyển hàng không là máy bay có diện tích giới hạn, do vậy không phải loại hàng hóa nào cũng phù hợp để vận chuyển hàng không. Với những loại hàng hóa cồng kềnh, hàng quá nặng, khối lượng lớn không phù hợp với loại phương thức vận chuyển này. Ngoài ra, để đảm báo an toàn bay, các loại hàng hóa dễ cháy nổ, hàng nguy hiểm cũng bị hạn chế.

• Với giá cước cao, Air freight cũng không phù hợp với loại hàng hóa có giá trị thấp.

1. Quy trình vận chuyển hàng không

Sau khi ký kết hợp đồng ngoại thương, đơn vị xuất nhập khẩu thực hiện những bước sau:

Bước 1: Đặt chỗ (Booking)

Bước đầu tiên trong quy trình vận chuyển hàng không là đặt chỗ (thuê máy bay). Nếu bên xuất chịu trách nhiệm thuê máy bay, doanh nghiệp xuất khẩu cần liên hệ các doanh nghiệp Logistics/Forwarder và chọn công ty có mức giá phù hợp nhất hoặc có thể liên hệ trực tiếp với hãng hàng không (Airline) nếu doanh nghiệp xuất khẩu ký được hợp đồng với airline. 

Khi nhận được thông tin đặt chỗ, doanh nghiệp xuất khẩu phải kiểm tra kỹ các thông tin như: sân bay đi, sân bay đích, thời gian khởi hành, khối lượng, thể tích hàng hóa… để chuẩn bị hàng hóa cho kịp thời gian.

Bước 2: Đóng gói hàng hóa

Hàng hóa được đóng gói ngay tại kho của doanh nghiệp xuất khẩu và ký hiệu bằng ký mã hiệu cho kiện hàng (Shipping mark) theo yêu cầu của đơn vị nhập khẩu. Sau đó, hàng hóa cần được vận chuyển đến kho hàng tại sân bay đi.

Bước 3: Thủ tục hải quan xuất khẩu

Hàng hóa sau khi được đưa đến sân bay đi, bên xuất sẽ chuẩn bị bộ chứng từ và thực hiện các thủ tục hải quan xuất khẩu: khai báo hải quan, thông quan tờ khai.

Đồng thời, bên xuất phải thực hiện các nghiệp vụ khác như xin giấy phép xuất khẩu, hun trùng hoặc kiểm dịch, … cho lô hàng (nếu cần).

Sau khi tờ khai xuất khẩu được thông quan, doanh nghiệp xuất khẩu làm thủ tục hải quan giám sát tại cửa khẩu sân bay, hàng hóa được soi an ninh và đưa hàng vào điểm tập kết của hãng hàng không trước khi đưa hàng lên máy bay.

Bước 4: Phát hành vận đơn hàng không

Sau khi quy trình thủ tục hải quan xuất khẩu được hoàn thành, hãng hàng không sẽ phát hành vận đơn chủ cho lô hàng, công ty Logistics/Forwarder sẽ phát hành vận đơn của người gom hàng và gửi kèm vận đơn hàng không (AWB) số 2 cùng bộ chứng từ do đơn vị nhập khẩu yêu cầu theo lô hàng. Bản gốc AWB số 3 được giao lại cho người gửi hàng cùng thông báo cước và phí có liên quan (nếu có). 

Bước 5: Gửi chứng từ (nếu cần)

Bên xuất khẩu không cần gửi riêng bộ chứng từ cho đơn vị nhập khẩu mà có thể vận chuyển bộ chứng từ kèm với bản AWB gốc theo cùng lô hàng. Nguyên nhân là do phương thức vận tải hàng không, đơn nhập khẩu không cần xuất trình AWB gốc để nhận hàng. 

Bước 6: Nhận chứng từ trước qua email

Bên xuất sẽ gửi bản scan của AWB gốc số 3 và toàn bộ các chứng từ khác thông qua email để đơn vị nhập khẩu chủ động trong việc chuẩn bị thủ tục hải quan nhập khẩu trong thời gian lô hàng đang được vận chuyển đến.

Bước 7: Thông báo hàng đến

Trước ngày máy bay đến, đại lý của hãng vận tải tại sân bay đích sẽ gửi Thông báo hàng đến cho đơn vị nhập khẩu. Bên nhập khẩu cần kiểm tra kỹ các thông tin về: Ngày hàng đến, kho hàng hoặc nơi lưu giữ hàng chờ thông quan, các loại phí phải nộp… để chủ động cho việc làm thủ tục hải quan.

Bước 8: Lệnh giao hàng 

Ngay khi hàng đến, người giao nhận từ công ty Logistics/Forwarder thu lại vận đơn chủ bản gốc số 2 và đưa đến hãng hàng không hoặc đại lý của họ để nộp các khoản phí như: phí lệnh giao hàng (D/O), phí làm hàng (handling), phí lao vụ (labor fee)… và nhận lệnh giao hàng (D/O) cùng bộ chứng gửi kèm theo hàng hóa. 

Bước 9: Thủ tục hải quan nhập khẩu 

Đối với công việc khai báo hải quan nhập khẩu, đơn vị nhập khẩu có thể bắt đầu mở tờ khai hải quan ngay cả khi hàng chưa đến sân bay trên phần mềm hải quan điện tử và hoàn toàn có thể chờ khi hàng đến sân bay để thực hiện thông quan. 

Ngoài khai báo, các nghiệp vụ khác có thể cần phải thực hiện như xin giấy phép nhập khẩu, kiểm tra chất lượng hoặc kiểm dịch,.. cho lô hàng (nếu cần)

Bước 10: Đơn vị nhập khẩu nhận hàng 

Doanh nghiệp nhập khẩu tiến hành làm thủ tục đăng ký lấy hàng tại kho của hãng hàng không, làm hải quan giám sát các tờ khai và sắp xếp phương tiện đưa hàng ra khỏi sân bay để vận chuyển đến kho hàng của đơn vị nhập khẩu.

1. Các loại hình vận chuyển hàng không

Có 2 loại hình vận chuyển hàng không: Air Cargo và Air Express