Incoterms CPT là gì? Điều kiện CPT trong Incoterms 2020

Incoterms CPT là một trong các điều khoản quan trọng trong thương mại quốc tế theo Incoterms 2020 với mục đích nhằm xác định rõ trách nhiệm và chi phí vận chuyển hàng hóa từ người bán đến điểm đích đã đồng ý. Việc hiểu rõ hơn về Incoterms CPT sẽ giúp các doanh nghiệp nắm vững và áp dụng một cách chính xác trong các giao dịch quốc tế của mình, đồng thời tối ưu hóa quá trình vận chuyển hàng hóa trên toàn cầu. Vì thế, trong bài viết này, hãy cùng GOL tìm hiểu chi tiết hơn về CPT trong Incoterms 2020 và những yêu cầu cụ thể của điều kiện này.

 1. CPT là gì?

CPT (viết tắt của “Carriage Paid To” nghĩa là “Cước phí trả tới”) -  một trong các điều kiện thương mại trong Incoterms, gồm các quy tắc và điều khoản do Tổ chức Thương mại Quốc tế (ICC) xuất bản. 

Theo điều kiện CPT, người bán có trách nhiệm chịu chi phí và rủi ro liên quan đến việc vận chuyển hàng hóa từ điểm xuất phát đến điểm đến đã thỏa thuận trước. Người bán phải sắp xếp và thanh toán chi phí vận chuyển cần thiết để đưa hàng hóa đến điểm đích, sau đó chuyển giao hàng hóa cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát.

Tuy nhiên, khi hàng hóa đã được chuyển giao cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát, trách nhiệm và rủi ro sẽ chuyển từ người bán sang người mua. Từ đó, người mua sẽ tiếp tục chịu chi phí và rủi ro của việc vận chuyển tiếp theo cho đến khi hàng hóa đến điểm đến đã thỏa thuận.

Điều kiện CPT thường được sử dụng trong các giao dịch thương mại quốc tế khi người mua muốn kiểm soát quá trình vận chuyển từ điểm xuất phát đến điểm đến một cách rõ ràng và chính xác.

2. Hướng dẫn sử dụng điều kiện CPT trong Incoterms

2.1. Về phương thức vận tải

Điều kiện này sẽ được sử dụng cho mọi phương thức vận tải và có thể sử dụng khi có nhiều phương tiện vận tải tham gia.

2.2. Chuyển giao hàng hóa và rủi ro (CPT - Carriage Paid To)

Trong điều kiện CPT, thời điểm người bán hoàn thành nghĩa vụ giao hàng là khi đã chuyển giao đơn hàng cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát, chứ không phải giao hàng đến điểm đích cuối cùng. Điều này làm rõ rằng có hai điểm tới hạn trong điều kiện CPT, mỗi điểm đều có vai trò riêng về rủi ro và chi phí.

Các bên nên thỏa thuận rõ ràng trong hợp đồng về địa điểm giao hàng, nơi mà rủi ro được chuyển giao cho người mua và địa điểm đích cuối cùng mà người bán phải thuê phương tiện vận tải để chuyển hàng đến. Nếu không có sự đồng thuận về điểm giao hàng cụ thể, thì rủi ro được chuyển khi hàng hoá đã được giao cho người chuyên chở đầu tiên tại địa điểm mà người bán lựa chọn, và qua địa điểm đó, người mua không có quyền kiểm soát.

Nếu các bên muốn chuyển rủi ro tại một thời điểm muộn hơn (ví dụ như tại cảng biển hoặc sân bay), thì họ phải đặc thù và quy định trong hợp đồng mua bán.

Các bên cũng cần quy định càng rõ càng tốt địa điểm đến cuối cùng, nơi mà các chi phí đến điểm đó sẽ do người bán chịu trách nhiệm. Người bán phải ký hợp đồng vận chuyển phù hợp với địa điểm đến này. Nếu người bán phải trả thêm chi phí theo hợp đồng vận chuyển liên quan đến việc dỡ hàng tại điểm đích đã quy định, thì người bán không có quyền đòi người mua bồi hoàn những chi phí đó trừ khi có thoả thuận khác giữa hai bên. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quy định rõ ràng và chính xác trong hợp đồng mua bán để tránh tranh chấp và hiểu rõ trách nhiệm và chi phí của mỗi bên trong quá trình vận chuyển hàng hóa.

2.3. Chi phí dỡ hàng tại đích đến

Nếu trong hợp đồng vận chuyển mà người bán đã ký kết có bao gồm chi phí dỡ hàng tại cảng đích, thì người bán sẽ phải thanh toán cho chi phí này. Tuy nhiên, có một trường hợp ngoại lệ, đó là nếu hai bên đã thỏa thuận trước rằng người mua sẽ hoàn trả lại chi phí dỡ hàng này cho người bán, nghĩa là người bán sẽ chi trả cho chi phí dỡ hàng tại cảng đích ban đầu, nhưng người mua sẽ hoàn trả lại số tiền này cho người bán sau đó theo thoả thuận giữa hai bên.

2.4. Nghĩa vụ thông quan xuất khẩu/nhập khẩu

Điều kiện CPT đòi hỏi người bán phải thực hiện thông quan xuất khẩu cho hàng hóa nếu cần thiết. Tuy nhiên, người bán không phải chịu trách nhiệm thông quan nhập khẩu hoặc thông quan khi quá cảnh tại một nước thứ ba mà hàng hóa phải đi qua. Người bán cũng không phải trả thuế nhập khẩu hoặc chi phí liên quan đến thủ tục hải quan nhập khẩu tại các nước mà hàng hóa đi qua trong quá trình vận chuyển đến điểm đích đã thỏa thuận.

Xem thêm: Thủ tục khai báo hải quan điện tử hàng nhập khẩu

3. Nghĩa vụ giữa người bán và người mua trong CPT

Nhằm tăng cường trách nhiệm và vai trò của cả người mua và người bán trong quá trình giao hàng, CPT đã ban hành các nghĩa vụ cụ thể cho từng bên. Những nghĩa vụ này đảm bảo tính minh bạch và công bằng, giúp hai bên có thể hiểu rõ và thực hiện đúng trách nhiệm của mình để đảm bảo quá trình vận chuyển và giao nhận hàng hóa diễn ra thuận lợi và hiệu quả.

3.1. Nghĩa vụ của người bán

• Cung cấp đầy đủ và chính xác các chứng từ thương mại như hóa đơn, hợp đồng mua bán, chứng từ vận chuyển, giấy tờ về nguồn gốc xuất xứ hàng hóa, và các tài liệu liên quan khác nhằm đảm bảo việc nhập khẩu và thanh toán cho hàng hóa diễn ra một cách trơn tru và hợp pháp.

• Chịu trách nhiệm vận chuyển hàng hóa đến địa điểm đã thỏa thuận trong hợp đồng một cách an toàn và đúng hạn, từ đó hàng hóa có thể được đóng gói và bảo quản đúng quy cách để tránh hư hỏng và mất mát trong quá trình vận chuyển.

• Thực hiện sắp xếp và làm hợp đồng vận chuyển để đưa hàng hóa từ điểm giao hàng đến cảng đến hoặc đến điểm đích đã thỏa thuận. Bên cạnh đó, việc vận chuyển hàng hóa cần được thực hiện bởi đơn vị vận tải đáp ứng các yêu cầu và quy định pháp luật liên quan.

• Đóng gói hàng hóa một cách chắc chắn và an toàn để tránh hư hỏng hoặc mất mát trong quá trình vận chuyển thông qua sử dụng các phương tiện bảo vệ phù hợp và tuân thủ các quy định đóng gói quốc tế.

• Thực hiện các thủ tục xuất khẩu, bao gồm làm hồ sơ và chứng từ liên quan, đảm bảo rằng hàng hóa được xuất khẩu hợp pháp và đáp ứng các yêu cầu xuất khẩu. Khi cần, người bán phải cung cấp đầy đủ thông tin và giấy tờ xuất nhập khẩu cho bên mua để làm thủ tục nhập khẩu hàng hóa vào quốc gia đích.

• Thông báo cho bên mua và bên vận tải về việc giao hàng, thông tin vận đơn và các chứng từ liên quan và chắc chắn rằng hàng hóa đã được chuyển giao an toàn và đúng hạn.

• Tuy không có nghĩa vụ mua bảo hiểm cho hàng hóa, tuy nhiên, người bán cần cung cấp thông tin về hàng hóa để bên mua có thể mua bảo hiểm nhằm tăng cường việc bảo vệ hàng hóa trong quá trình vận chuyển.

3.2. Nghĩa vụ của người mua

• Khi hàng hóa đã được chuyển giao cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát theo điều kiện CPT, người mua chịu trách nhiệm về mọi rủi ro và tổn thất có thể xảy ra cho hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển từ điểm xuất phát đến điểm đích đã thỏa thuận. Người mua phải tự đảm bảo rằng hàng hóa được bảo hiểm và đủ an toàn trong suốt quá trình vận chuyển.

• Thực hiện các thủ tục liên quan đến nhập khẩu hàng hóa vào quốc gia đích, bao gồm các công việc như: làm hồ sơ, giấy tờ, và các thủ tục hải quan liên quan.

• Tiến hành các thủ tục thông quan tại cảng đến hoặc điểm đích đã thỏa thuận để nhập khẩu hàng hóa vào quốc gia đích, từ đó hàng hóa mới có thể đáp ứng các yêu cầu và được nhập khẩu hợp pháp.

• Thông báo chính xác cho người bán về địa điểm tại cảng đích và thời gian để nhận hàng hóa, giúp người bán có thể chuyển giao hàng hóa cho đơn vị vận chuyển tới điểm đích theo đúng yêu cầu của người mua.

• Trong điều kiện CPT, người mua không có trách nhiệm phải tự làm hợp đồng vận tải hay mua bảo hiểm cho hàng hóa trong quá trình vận chuyển. Trách nhiệm này thuộc về người bán, và người mua chỉ phải đảm bảo rằng họ làm đúng các nghĩa vụ liên quan đến nhập khẩu và thông quan hàng hóa.

4. Quy định về chi phí các bên phải trả

Incoterms 2020 xác định rõ ràng trách nhiệm và chi phí của người bán và người mua trong quá trình vận chuyển hàng hóa từ điểm xuất phát đến điểm đích đã thỏa thuận. Dưới đây là chi phí mà các bên phải trả khi thực hiện điều kiện CPT:

4.1 Các chi phí do người mua chịu

- Các khoản phí liên quan tới hàng hóa (trừ các loại phí làm thủ tục xuất khẩu và phí đã có trong hợp đồng) kể từ thời điểm bên vận chuyển đầu tiên nhận hàng. Từ khi hàng hóa được chuyển giao cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát, người mua chịu trách nhiệm và chi trả các chi phí liên quan đến hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển từ điểm xuất phát đến điểm đích đã thỏa thuận. Điều này bao gồm các chi phí vận chuyển quốc tế và các khoản phí khác liên quan đến việc vận chuyển hàng hóa.

- Chi phí liên quan đến việc làm hàng tại cảng đích và vận chuyển hàng hóa từ cảng đến khách hàng cuối cùng. Chi phí này bao gồm: chi phí thực hiện thủ tục giao nhận hàng hóa tại cảng đích và các chi phí vận chuyển nội địa từ cảng đến địa điểm cuối cùng đã thỏa thuận.

- Các khoản phí Local Charges tại cảng đích có thể kể đến như: phí xử lý, lưu giữ hàng hóa, và các khoản phí khác tại cảng đích. Những khoản phí này không nằm trong trách nhiệm của bên bán và do đó, người mua phải chi trả chúng.

- Chi phí phát sinh do phía bên mua không kịp thông báo cho bên bán về thời điểm và địa điểm nhận hàng. Nếu người mua không kịp thời thông báo cho người bán về thời điểm và địa điểm nhận hàng, có thể phát sinh các chi phí phát sinh bổ sung như chi phí lưu giữ hàng tại cảng đích hoặc chi phí vận chuyển lại hàng hóa đến điểm đích mới. Những chi phí này do người mua chi trả nếu họ không thực hiện thông báo đúng lúc và đúng cách cho người bán.

- Và một số các khoản phí liên quan đến việc kiểm tra hàng hóa trước khi xuất khẩu

4.2 Các chi phí do bên bán phải chịu

- Phí làm thủ tục xuất khẩu hàng hóa như các loại: phí hải quan, phí thông quan xuất khẩu, các khoản phí cũng như thủ tục pháp lý khác liên quan đến việc đưa hàng hóa ra nước ngoài.

- Chịu trách nhiệm và thanh toán các khoản chi phí liên quan đến việc đưa hàng đến và giao cho đơn vị vận chuyển đầu tiên.

- Chi phí l làm các chứng từ và thủ tục cần thiết để người mua thực hiện nhập khẩu hàng hóa vào quốc gia đích nhằm đảm bảo rằng người mua có đầy đủ tài liệu cần thiết để thông quan hàng hóa vào quốc gia của họ.

- Nếu quá trình vận chuyển hàng hóa đòi hỏi đi qua các nước trung gian hoặc quá cảnh, các khoản phí vận chuyển qua các nước này phụ thuộc vào hợp đồng cụ thể và thỏa thuận giữa các bên. Tuy nhiên, trong điều kiện CPT, chi phí vận chuyển qua các nước quá cảnh thường là trách nhiệm của người mua từ điểm đầu tiên đến điểm đích cuối cùng đã thỏa thuận.

- Sau khi hàng hóa đã được chuyển giao cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát, người mua chịu trách nhiệm và chi phí liên quan cho việc vận chuyển tiếp theo đến điểm đến.

5. Trách nhiệm mua bảo hiểm trong CPT Incoterm 2020

Trong điều kiện CPT trong Incoterms 2020, trách nhiệm mua bảo hiểm cho hàng hóa trong quá trình vận chuyển thường nằm ở phía người mua, tức là người mua chịu trách nhiệm mua bảo hiểm để đảm bảo an toàn cho hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển từ điểm xuất phát đến điểm đích đã thỏa thuận.

Người bán không có nghĩa vụ mua bảo hiểm cho hàng hóa khi áp dụng điều kiện CPT. Trách nhiệm của người bán chỉ dừng lại sau khi hàng hóa đã được chuyển giao cho đơn vị vận chuyển tại điểm xuất phát. Từ đó, người mua chịu trách nhiệm và chịu rủi ro liên quan đến hàng hóa trong quá trình vận chuyển tiếp theo cho đến khi hàng hóa đến điểm đích đã thỏa thuận. Tuy nhiên, khi người mua muốn mua bảo hiểm để phòng tránh rủi ro thì phía bên bán cần phải cung cấp thông tin để hỗ trợ bên mua thực hiện việc này.

Vì vậy, khi giao dịch theo điều kiện CPT, người mua cần đảm bảo rằng hàng hóa được bảo hiểm đúng mức và đủ phạm vi để bảo vệ mình trước các rủi ro tiềm ẩn như mất mát hoặc hư hỏng trong quá trình vận chuyển. Việc mua bảo hiểm hàng hóa đáp ứng yêu cầu và quy định của quốc gia đích và đảm bảo sự an toàn và bảo vệ lợi ích của cả hai bên trong giao dịch.

Điều kiện giao hàng CPT trong Incoterms 2020 đã mang lại những hiệu quả tích cực cho các hoạt động thương mại mang tính quốc tế, cung cấp cho bên mua và bên bán nguồn có thể tham khảo và áp dụng trong đàm phán và ký kết hợp đồng. Việc hiểu rõ CPT Incoterms 2020 là rất cần thiết để không mắc phải sai lầm, tránh những tranh chấp hợp đồng về sau. 

Với sự hỗ trợ của GOL, việc thực hiện CPT trở nên hiệu quả và tiết kiệm thời gian, đồng thời giảm thiểu rủi ro và tranh chấp tiềm tàng trong giao dịch thương mại. GOL cung cấp một nền tảng kết nối toàn cầu giữa các bên liên quan, giúp tối ưu hóa quá trình vận chuyển hàng hóa và tăng cường khả năng quản lý và kiểm soát rủi ro. Tận dụng công nghệ và dịch vụ hỗ trợ như GOL là một bước đi thông minh và tiến bộ trong việc thúc đẩy sự phát triển và hội nhập của doanh nghiệp trên thị trường toàn cầu.